• شهروند خبرنگار
  • شهروند خبرنگار آرشیو
امروز: -
  • صفحه نخست
  • سیاسی
  • اقتصادی
  • اجتماعی
  • علمی و فرهنگی
  • استانها
  • بین الملل
  • ورزشی
  • عکس
  • فیلم
  • شهروندخبرنگار
  • رویداد
پخش زنده
امروز: -
پخش زنده
نسخه اصلی
کد خبر: ۲۷۹۷۸۱۴
تاریخ انتشار: ۲۹ مرداد ۱۳۹۹ - ۱۳:۰۰
ایلام » علمی فرهنگی

معرفی قلعه والی شهر ایلام

این قلعه مربوط به دوره قاجار است که در دشت میان کوهی ایلام و در بالای تپه چگا میرک (خیابان پاسداران کنونی شهر ایلام) در سال ۱۳۲۶ هجری قمری ساخته شده‌است.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز ایلام؛ در مورد تاریخچه قلعه والی چنانچه از سنگ نوشته‌ای که در تخت خان معرفی قلعه والی شهر ایلام(محله‌ای در ۱۵ کیلومتری شمال شرقی صالح آباد-ایلام) پیداست چنین آمده که غلام رضاخان بعد از ذکر چندین سطر از کار‌های انجام شده خود می‌نویسد:امر به ساختن قلعه حسین‌آباد فیلی که مشهور به ده بالا است نمودم.

معرفی قلعه والی ایلام
قلعه والی در زمینی به مساحت ۱۷/۴۶۸۷ متر مربع احداث شده است که از این مقدار زمین، فضای سبزی به مساحت ۴/۱۷۹۲ متر مربع در ضلع جنوبی باقی مانده‌است. قلعه نمای جنوبی و شکلی تقریباً ذوزنقه‌ای دارد این قلعه زیر بنایی برابر ۰۱/۱۴۶۶ متر مربع دارد و مساحت حیاط درونی آن برابر ۴/۱۳۶۳ متر مربع است.
 
قلعه والی در زمان ساخت در فضایی کاملاً باز ساخته شده، ولی با پیش رفت شهرنشینی اطراف آن با ساختمان‌های مسکونی و اداری محصور گردید.
 
چشمه بی بی، آب این قلعه را تأمین می‌کرده‌است که به سبک گذشته با استفاده از تنبوشه آب چشمه به محوطه حیاط مرکزی قلعه هدایت می‌شده‌است.
 
تاریخچه و موقعیت
موقعیت قلعه به نحوی است که از سمت شمال با کوچه‌ای شش متری و از سمت غرب با خیابانی هشت متری از ساختمان‌های مسکونی اطراف خود جدا شده‌است. از شرق نیز با ساختمان اداری اداره کل امور اقتصاد و دارائی ایلام محصور شده شده‌است و از جنوب به خیابان پاسداران منتهی می‌شود. در ضلع شمالی قلعه تالار (شاه‌نشین) زیبایی وجود دارد که ابعاد و اندازه داخلی آن بزرگتر از سایر اطاق‌ها می‌باشد.
 
معرفی قلعه والی شهر ایلام
 
 
در وسط تالار حوض کوچکی قرار دارد که اطراف و داخل آن با سنگ مرمر مزین شده بود و در زمان بازسازی با کاشی‌های رنگی تزئین گردید.
این حوض در اطراف چشمه‌ای که در آن زمان پرآب بوده ساخته شده، ولی به مرور زمان این چشمه خشک و کم‌آب شده بود و برای اینکه حالت نمادین چشمه حفظ شود در باسازی قلعه با اجرای لوله کشی این قسمت نیز مرمت گردید تا به دست فراموشی سپرده نشود.
وجود نرده‌های مشبک آجری به رنگ فیروزه‌ای، تراس‌های سرپوشیده ضلع جنوبی همراه با پنجره‌های مشبک با شیشه‌های الوان، اورسی‌های قلعه، ستون‌های دایره‌ای، سرستون‌های منقوش در ایوان، قوس‌های کمانی و تزئینی و کاربندی بالای آن با کاشی‌های رنگی، درختان بلند و کهنسال کاج و حوض مستطیل شکل در صحن جلوی قلعه چشم‌انداز کاملاً زیبایی به قلعه و معماری آن داده‌است.
 
بازسازی قلعه
قلعه والی در زمان جنگ تحمیلی تا حدود ۵۰٪ تخریب شد که در سال ۱۳۶۷ با همکاری سازمان میراث فرهنگی بعد از دو سال تلاش بی‌وقفه در سال ۱۳۶۹ بازسازی آن به اتمام رسید و در اختیار مدیریت میراث فرهنگی استان ایلام قرار گرفت و در جریان بازسازی سعی بر آن شد که معماری و سبک دیرینه آن حفظ و تغییراتی در آن داده نشود، ولی با توجه به این مسئله، تغییراتی جزئی از قبیل کارگزاری تیرآهن در سقف ایوان‌های قلعه، سقف خرپشته‌ها و در اجرای طاق ضربی آنها، حذف یا اضافه کردن دیوار در اتاق‌ها و ... داده شد.
 
ویژگی‌های معماری قلعه والی

اکثر اتاق‌های قلعه تبادل داخلی داشته و تودرتو بنا شده‌اند، قلعه دارای ۲۰ اتاق بزرگ، پنج اتاق کوچک، چهار ایوان و دو تراس کوچک در ضلع جنوبی است. ضلع شرقی و غربی قلعه کاملاً با هم قرینه بوده و با کف حیاط اختلاف ارتفاعی حدود ۸۰ سانتیمتر دارند و با چهار پله سنگی با کف اتاق‌ها و ایوان‌ها ارتباط دارند.
قلعه با سه راه پله با چرخشی ۹۰درجه به پشت بام متصل می‌شود. قلعه دو برج نگهبانی به صورت نیم دایره در راس ضلع شمال شرقی و شمال غربی دارد و اطراف آن کنگره‌هایی جهت قرار گرفتن نگهبان‌ها برای دیده‌بانی وجود دارد.
در داخل راهرو‌ها محل‌هایی به صورت طاق نما در دیوار احداث گردیده که محل استقرار نگهبانان بوده‌است. در راهرو مدخل ورودی ضلع شرقی، همچنین داخل اتاق شاه‌نشین و قسمت ورودی نگهبانی، سقف‌ها با کاشی‌های رنگی کار بندی و به وسیله گچبری‌های زیبایی تزیین شده‌اند در این قلعه شش زیر زمین در سه ضلع شمال، غرب و شرق وجود داردکه ارتفاع آن‌ها تا زیر سقف دو متر است و روشنایی آن‌ها به وسیله پنجره‌های مشبک آجری و رنگی از داخل حیاط تأمین می‌گردد.
 
قلعه مذکور سه در ورودی در سه ضلع جنوب شرق و غرب دارد. ورودی اصلی قلعه در ضلع جنوبی قرار گرفته که با ۱۱ پله۲۰ سانتیمتری به داخل اتاق نگهبانی و سپس با هشت پله دیگر به کف حیاط مرتبط می‌شود.
 
معرفی قلعه والی شهر ایلام
 
 
ورودی قلعه به سبک یونانی بنا شده بود. دیگر در‌های قلعه به صورت خصوصی بوده یا برای تردد مهمان‌ها احداث شده‌اند که با راهرو‌هایی سرپوشیده به داخل حیاط قلعه مرتبط می‌شوند، در منتهی‌الیه درب‌ها دو هشتی وجود دارد که نور تعدادی از اتاق‌ها از آنجا تأمین می‌شود این هشتی‌ها که در داخل یکی از آن‌ها حوض کوچکی وجود دارد به هشت ضلع تقسیم می‌شوند.
شکستگی در آجر‌ها و اجرای طاق نما‌هایی در دیوار، اجرای انواع قوس بر سرنعل درگاه‌ها و تزئینات آجری بالای آن‌ها زیبایی خاصی به هشتی‌ها داده‌است.

آینه کاری در سقف اتاق‌ها معمول بوده که بقایایی از آن در یکی از اتاق‌های ضلع غربی که به نحو بسیار زیبای اجرا گردیده بر جای مانده‌است. گچبری بر روی دیوار‌ها و سقف اتاق شاه‌نشین به صورت نقوشی از گل و گیاه اجرا گردیده‌است. سنگ ازاره نمای بیرونی دیوار از سنگ‌های تراشیده شده مستطیلی شکل است که حالت برجسته نقش‌های اسلیمی مختلف آن، در نمای دیوار بکار رفته شده‌است.
 
این اثر تاریخی و فرهنگی در تاریخ ۱۹ خرداد ۱۳۷۶ با شمارهٔ ثبت ۱۷۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
 
 
 
بازدید از صفحه اول
ارسال به دوستان
نسخه چاپی
گزارش خطا
Bookmark and Share
X Share
Telegram Google Plus Linkdin
ایتا سروش
عضویت در خبرنامه
نظر شما
آخرین اخبار
شعر فارسی بخشی از قدرت نرم و عزت ملی ایران
تشییع پدر سید حسن نصرالله
افزایش یک‌ساعته فعالیت قطار شهری مشهد در شب نیمه شعبان
تالاب‌های کشور سند دار می‌شوند
تأکید عارف بر تأمین حقابه تالاب‌ها
افتتاح ۳۷ طرح مختلف در دومین روز دهه فجر در استان زنجان
برگزاری جشن نیمه شعبان در ۴۰ مدرسه لنجان
برگزاری جشن‌های نمیه شعبان در استان مرکزی
هفته بیستم لیگ دسته یک فوتبال؛ پیروزی سایپا و توقف مس شهر بابک
پیروزی ذوب آهن با سرمربی جدید
شکست نزدیک رعد پدافند در اصفهان
جریمه‌های ثبت شده طرح ترافیک در ۲۲ دی حذف می‌شود
پیام تسلیت تولیت حرم مطهر شاهچراغ در پی درگذشت عضو هیأت امنای حرم مطهر
بهره برداری از ۳۹ طرح عمرانی بنیاد مسکن در استان زنجان
جوانان مهمترین مؤلفۀ قدرت کشور هستند
راه اندازی دو مرکز مشاوره در کاشان
تشریح نخستین انتخابات تناسبی و تمام‌الکترونیک
جایگاه ویژه جشنواره بین المللی شعر علی اکبر در بین هنرمندان
رانندگان متخلف خسارتی از بیمه‌ها دریافت نمی‌کنند
بیش از ۳۲ هزار طرح عمرانی در دهه فجر افتتاح می‌شود
  • پربازدیدها
  • پر بحث ترین ها
نمایندگان مجلس در حمایت از سپاه پاسداران سبزپوش شدند
فهرست مشخصات ۲۹۸۵ جان‌باخته حوادث اخیر منتشر شد
آمریکا اگر جنگی راه بیندازد، این‌بار جنگ منطقه‌ای خواهد بود
برگزاری مسابقات قرآن کمیته روستایی و عشایری آذربایجان شرقی
پیش بینی افزایش دما و ورود سامانه بارشی به خوزستان
اجرای ۴۰۰ کیلومتر عملیات روکش آسفالت در محورهای خراسان رضوی
موافقت هیئت دولت با تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی مسکن
عراقچی: فقط در حوزه هسته‌ای توافق ممکن است
اطلاعیه مهم برای گندم کاران استان اردبیل
آمریکایی‌ها بین دو راهی جنگ پرهزینه و بی‌آبرویی
ملت ایران همچنان سدی استوار در برابر فتنه‌ها خواهند بود
عزل مدیرشبکه افق و توقف برنامه «خط‌خطی»
جشنواره تئاتر فجر به ایستگاه پایانی رسید
پیش‌بینی بارش‌های پراکنده در برخی مناطق کشور
ایران قوی و مستقل مانع اصلی برنامه‌های استکباری است
خبر مثبت علی لاریجانی از پیشرفت مذاکرات  (۲ نظر)
آمریکا اگر جنگی راه بیندازد، این‌بار جنگ منطقه‌ای خواهد بود  (۲ نظر)
اتصال چابهار و اردبیل به شبکه ریلی کشور  (۱ نظر)
هیچ ایرانی نباید از خرداد ۱۴۰۵ بدون بیمه باشد  (۱ نظر)
فوت قهرمان کشتی آسیا بر اثر انفجار گاز  (۱ نظر)
موافقت هیئت دولت با تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی مسکن  (۱ نظر)
حضور رهبر معظم انقلاب در حرم مطهر امام خمینی (ره)  (۱ نظر)
ایران قوی و مستقل مانع اصلی برنامه‌های استکباری است  (۱ نظر)
هشتگ سپاه ضدتروریسم پربازدید شد  (۱ نظر)
بیانیه جامعه ورزش در حمایت از مقام معظم رهبری  (۱ نظر)
۷۰ درصد گاز تحویلی در بخش خانگی و تجاری مصرف شد  (۱ نظر)
حذف ارز ترجیحی نیازمند اجرای تدریجی و حمایت هدفمند است  (۱ نظر)
مروری بر ابعاد فکری امام خمینی (ره)، بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران  (۱ نظر)
حملات رژیم اسرائیل به لبنان مصداق بارز جنایت جنگی است  (۱ نظر)
بهینه‌سازی از راهکارهای اصلی کاهش مصرف انرژی کشور است  (۱ نظر)